Avrupa’da video oyunlarıyla ilgili yaş derecelendirmelerinde önemli bir değişiklik kapıda. Avrupa Oyun Bilgi Sistemi ya da kısaltmasıyla PEGI, Avrupa’da oyunların yaş sınıflarını belirleyen kurum olarak tarihinin en kapsamlı güncellemelerinden birine hazırlanıyor. Yeni kurallar Haziran 2026’dan itibaren yürürlüğe girecek ve özellikle modern oyun tasarımında bağımlılık riski taşıyan mekanikleri ve denetlenmeyen çevrimiçi iletişimi hedef alıyor. Yeni PEGI kuralları ne söylüyor?
Yeni değişiklikler, oyunlarda çocukları mikro ödemeler ve bağımlılık yaratabilecek mekaniklerden korumayı amaçlıyor ve özellikle loot box, gacha sistemleri ve benzeri rastgele ödül mekanikleri bu kapsamda değerlendirilecek. Örnek olarak EA Sports FC, bugüne kadar PEGI 3 derecesi alıyordu ancak oyunda bulunan Ultimate Team kart paketleri nedeniyle artık muhtemelen PEGI 16 olarak sınıflandırılacak.
PEGI’nin açıklamasına göre zaman veya miktar kısıtlamalı içerik sunan oyunlar PEGI 12, NFT veya blockchain tabanlı mekanizmalar içeren oyunlar ise PEGI 18 olarak değerlendirilecek. Öte yandan, ücretli rastgele öğeler içeren oyunlar varsayılan olarak PEGI 16, bazı durumlarda ise PEGI 18 alacak. Oyunlarda geri dönmeyi ödüllendiren mekanizmalar da sınıflandırmaya tabi tutulacak. Günlük görevler gibi oyuncuları geri döndüklerinde ödüllendiren sistemler PEGI 7, ancak oyuncuların dönmemesi durumunda ilerlemelerini kısıtlayan veya içerik kaybettiren mekanizmalar PEGI 12 seviyesine çıkarılacak.
Ayrıca, tamamen kontrolsüz iletişim özellikleri sunan oyunlar (örneğin engelleme veya raporlama mekanizması olmayanlar) PEGI 18 olarak değerlendirilecek. PEGI, bu değişikliklerin özellikle ebeveynlerin çocuklarının çevrimiçi güvenliğini değerlendirmesine yardımcı olmayı amaçladığını vurguluyor.
Yeni kurallar, bazı oyunlar için mevcut yaş derecelerinde ciddi değişiklikler anlamına gelebilir. Örneğin çevrimiçi nişancı oyunlar PEGI 12’den PEGI 16’ya yükselebilir. Daha popüler ve geniş kitlelere hitap eden EA Sports FC serisi ise PEGI 3 derecesinden en az PEGI 16’ya yükselebilir.
Loot box mekanikleri de uzun süredir düzenleyicilerle tartışma konusu. 2018’de Belçika, loot box’ları kumar olarak değerlendirerek yasaklamıştı. Benzer önlemler diğer Avrupa ülkelerinde de alınmış ve bazı oyun stüdyoları bu mekaniklere erişimi kısıtlamıştı. Örneğin Blizzard’ın ücretsiz Diablo Immortal oyunu, loot box ve kumar bağlantısı nedeniyle Belçika ve Hollanda’da piyasaya sürülmedi.
